Kod DNA firmy

W czasach, gdy jedynym stałym elementem jest zmiana, wartości mogą stać się znakiem rozpoznawczym przedsiębiorstw i efektywnym narzędziem zarządzania - mówi Sławomir Lachowski, twórca i prezes mBanku.

Sławomir Lachowski, twórca i prezes mBanku, pierwszego banku internetowego w Polsce. Poprzednio prezes zarządu BRE Banku, gdzie stworzył MultiBank, oraz wiceprezes zarządu

PKO BP. Autor książek "Droga innowacji. Pracuj ciężko - baw się - zmieniaj świat" i "Droga ważniejsza niż cel. Wartości w życiu i biznesie". Pasjonują go podróże i sport, zwłaszcza bieganie maratonów i wspinaczka wysokogórska.

Zarządzanie przez wartości to podejście wciąż nowe. W czym jest lepsze od innych metod, np. od zarządzania przez cele?

Podstawą koncepcji zarządzania przez instrukcje i zarządzania przez cele jest przekonanie, że to głównie strach i chciwość napędzają ludzi do działania. Menedżerowie koncentrują się na wymiernych narzędziach zarządzania, wykorzystujących zysk, budżety, technologię. Zaniedbują humanistyczny aspekt biznesu, który jawi się jako abstrakcyjny, niepraktyczny. Zadania ilościowe i związane z nimi nagrody są podstawą motywacji w tradycyjnym systemie opartym na "twardych" parametrach określających realizację celów. Dziś wiemy, że to nie działa, a przynajmniej nie zawsze działa. Ale jest alternatywa.

Wykorzystywanie na co dzień wartości jako narzędzia zarządzania stwarza podstawy nowej idei - zarządzania przez wartości. Przełożenie wartości na każdy poziom działania wewnątrz organizacji i relacje zewnętrzne przynosi humanizację zarządzania. Tworzy się nowy wymiar funkcjonowania organizacji.

Do czego odnoszą się wartości? O jakich wartościach mówimy?

Zasadnicze wartości ludzi i firm są w pewnym zakresie identyczne, chodzi tu o uczciwość, rzetelność, profesjonalizm, zaufanie, integralność, rozwój, pasję, skuteczność; w części podobne, tj.: innowacyjność, nowoczesność, jakość; a tylko w małej części odnoszą się do specyfiki działalności firmy. Jestem przekonany, że przestrzeganie wartości jest tak samo ważne dla ludzi, jak i dla przedsiębiorstw. To dzięki spójnemu systemowi wartości jesteśmy w stanie pokonywać dzień po dniu, zbudować szczęście w życiu osobistym oraz osiągnąć sukces i satysfakcję w życiu zawodowym.

Jak ustalić priorytety?

Uznane przez nas wartości określają, jakimi jesteśmy ludźmi, jakie są nasze życiowe wybory i w jaki sposób postrzegamy innych. Wartości zasadnicze firmy powinny odzwierciedlać jej tożsamość, czyli to, co jest najważniejsze w działalności, względnie stałe, niezależne od zmian wizji i strategii. W czasach, gdy jedynym stałym elementem rzeczywistości jest ciągła zmiana, wartości są jak kompas, bez którego nie można wybrać się w podróż w nieznane. Przenoszenie wartości osobistych na wartości przedsiębiorstw i projektów, którymi kierowałem, stało się moim znakiem rozpoznawczym oraz przyczyniło się w dużym stopniu do ich powodzenia.