Zarządzanie wiedzą - polemika

Uważamy, podobnie jak to czyni się w całej dyscyplinie zarządzania, że nie można zarządzać wiedzą bez adekwatnych mierników, w tym dotyczących kapitału intelektualnego.

Uważamy, podobnie jak to czyni się w całej dyscyplinie zarządzania, że nie można zarządzać wiedzą bez adekwatnych mierników, w tym dotyczących kapitału intelektualnego.

We wrześniowym numerze CEO z 2006 roku ukazał się interesujący artykuł A. Fazlagicia pt. "Zasady konkurencji dla firm opartych na wiedzy"1. Zgadzając się z wieloma stwierdzeniami autora czy wstępnie formułowanymi hipotezami roboczymi, np. dotyczącymi współpracy z byłymi rywalami, chcemy jednak ustosunkować się krytycznie do kilku aspektów zarządzania wiedzą, które wynikają z naszego podejścia zaprezentowanego w książce "Kapitał intelektualny. Spojrzenie z perspektywy interesariuszy"2. Ponadto w naszej opinii mają istotne znaczenie dla praktyki gospodarczej, która w wielu obszarach działania nadal tkwi mentalnie, technicznie i produktowo w erze przemysłowej. Po pierwsze, w krótkim tekście autora nie znalazła się żadna wzmianka na temat mierników czy całych systemów pomiaru. Uważamy, podobnie jak to czyni się w całej dyscyplinie zarządzania, że nie można zarządzać wiedzą bez adekwatnych mierników, w tym dotyczących kapitału intelektualnego. Jest to istotne zarówno dla konstruowania celów, jak i monitorowania oraz kontroli ich realizacji. Po drugie, punktem wyjścia dla stymulowania zarządów krajowych firm do autentycznego zainteresowania zarządzaniem wiedzą jest pokazywanie bezpośrednich związków między tą orientacją a wynikami, efektywnością i konkurencyjnością tych firm. W przeciwnym przypadku pozostaje odwoływanie się do wyższych wartości lub akcentowanie faktu funkcjonowania firm w epoce informacji, które nie są tak skutecznymi argumentami dla menedżerów, bowiem są oni głównie oceniani i rozliczani z osiąganych wyników finansowo-ekonomicznych. Siła oddziaływania pieniężnych efektów komercyjnego zarządzania wiedzą ma kapitalne znaczenie dla upowszechnianie się tego nurtu zarządzania. Po trzecie, zarządzanie wiedzą nie jest tylko przypisane do określonej grupy firm lub produktów, lecz ma charakter powszechny i uniwersalny. Niezależnie od skali działania, rodzaju branży, zakresu geograficznego działania firm czy stosowanego modelu biznesowego wykorzystanie wiedzy ma istotne znaczenie zarówno dla salonu fryzjerskiego, jak i dla firmy działającej w sektorze high-tech. Każda firma może odnieść sukces w tym obszarze, jeśli spełniać będzie określone warunki. Po czwarte, koncepcja modelu biznesowego i wykorzystania zarządzania procesowego jest ważnym fundamentem skutecznego zarządzania wiedzą w firmie.

Zobacz również:

1 A. Fazlagić, Zasady konkurencji dla firm opartych na wiedzy, CEO 2006 nr 7, s. 46-49.

2 S. Kasiewicz, W. Rogowski, M. Kicińska, "Kapitał intelektualny. Spojrzenie z perspektywy interesariuszy", ABC, Kraków 2006.

Prof. dr hab. Stanisław Kasiewicz, Dr Waldemar Rogowski, Katedra Analizy Działalności Przedsiębiorstwa KNoP SGH, Warszawa